تحولات شتابان در علم کشاورزی و بیوتکنولوژی (زیست‌فناوری) طی دهه‌های اخیر، چشم‌انداز تولید غذا، مدیریت منابع طبیعی و تنظیم روابط اقتصادی و اجتماعی جوامع را دگرگون ساخته است. ورود فناوری‌هایی همچون مهندسی ژنتیک، ویرایش ژن، کشت‌بافتی، زیست‌حسگرها و سامانه‌های هوشمند مدیریت مزرعه، نه‌تنها الگوهای تولید و تجارت محصولات کشاورزی را متحول کرده، بلکه پرسش‌ها و چالش‌های بنیادینی را در حوزه حقوق ایجاد نموده است؛ پرسش‌هایی که پاسخگویی به آن‌ها مستلزم تلفیق دانش حقوقی با فهم عمیق از سازوکارهای علمی و اقتصادی کشاورزی است.

این اثر با هدف تبیین جامع بستر حقوقی و مفهومی کشاورزی نوین، به معرفی مفاهیم کلیدی فناوری‌های زیستی و ابعاد رو‌به‌توسعه آن در نظام‌های تولید می‌پردازد و ضمن بررسی چارچوب‌های حقوقی مرتبط با مالکیت فکری، ایمنی زیستی، حقوق محیط‌زیست و حقوق کشاورزی، چالش‌ها و فرصت‌های ناشی از به‌کارگیری این فناوری‌ها را در سطوح ملی و بین‌المللی تحلیل می‌کند. در همین راستا، کتاب تلاش دارد با ارائه راهکارهای حقوقی و سیاستی مبتنی بر عدالت اجتماعی، حفاظت محیط‌زیست و امنیت غذایی، مسیر حمایت از نوآوری را هموار سازد و جایگاه نهادهای حقوقی و سازمان‌های بین‌المللی را در تنظیم روابط و هماهنگی قوانین مرتبط روشن کند. نهایتاً، اثر حاضر با ترسیم چشم‌اندازهایی برای توسعه پایدار در کشاورزی مبتنی بر فناوری‌های نوین، چارچوبی کارآمد برای مواجهه با تحولات آینده این حوزه ارائه می‌دهد.

در این مسیر، حقوق کشاورزی به منزله «حقوق حیات» و بیوتکنولوژی به عنوان «علم تحول‌بخش حیات» در گفت‌وگویی پویا قرار می‌گیرند. قانون‌گذار، سیاست‌گذار، پژوهشگر و فعالان بخش کشاورزی و زیست‌فناوری بیش از هر زمان دیگر نیازمند تبیین قواعدی شفاف، نظام‌مند و مبتنی بر توسعه پایدار هستند؛ قواعدی که بتوانند میان ضرورت نوآوری علمی، حفظ سلامت عمومی، پایداری زیست‌محیطی و منافع اقتصادی توازن ایجاد کنند.

امید است این اثر بتواند به‌عنوان مرجعی علمی و کاربردی، برای دانشجویان، پژوهشگران، حقوقدانان، مدیران بخش کشاورزی و همه علاقه‌مندان به پیوند میان فناوری و حقوق، مفید واقع شود و گامی هرچند کوچک در جهت ارتقای ادبیات حقوقی این حوزه در کشور باشد.